Thứ Ba, 24 tháng 6, 2014

Ức chế bơm proton

1.                  Các thuốc trong nhóm:
-                     Omeprazole
-                     Lansoprazole
-                     Rabeprazole
-                     Esomeprazole
-                     Pantoprazole

2.                  Cơ chế tác động
-                     Dạng tiền dược được hoạt hóa trong môi trường acid tại vi kênh tế bào thành
-                     ức chế không thuận nghịch H+/K+- ATPasetrong giai đoạn cuối của sự tiết acid



3.                  Đặc tính dược động học
-                     Không bền trong acid dịch vị ( phải bào chế dạng viên bao tan trong ruột)
-                     Uống 30 phút trước khi ăn
-                     Hấp thu nhanh tại ruột non, chuyển hóa chủ yếu ở gan
-                     Gắn kết mạnh với protein

Omeprazle
Esomeprazole
Lansoprazole
Pantoprazole
Rabeprazole
Gắn kết protein
95%
97%
97%
98%
96%
Thời gian đạt nồng độ đỉnh
0.5-3.5h
1.5h
1.7h
2.5h
2-5h
T1/2
0.5-1h
1.2-1.5h
1.5h
1h
1-2h

4.                  Sử dụng tri liệu
-                     Viêm loét dạ dày tá tràng
-                     Chứng trào ngược dạ dày thực quản
-                     Bệnh lý tiết quá mức trong hội chứng Zollinger-Ellison
-                     Phối hợp trong điều trị H.pylori

 Omeprazole (abacid, bicasan, drivo)
- Dạng bào chế: Nang 20 mg; lọ 40 mg thuốc bột, kèm 1 ống dung môi 10 ml để pha tiêm
- Cơ chế : Omeprazol ức chế sự bài tiết acid của dạ dày do ức chế có hồi phục hệ enzym hydro - kali adenosin triphosphatase (còn gọi là bơm proton) ở tế bào viền của dạ dày
- Liều lượng sử dụng
+ Ðiều trị chứng viêm thực quản do trào ngược dạ dày - thực quản: Liều thường dùng là 20 - 40 mg, uống mỗi ngày một lần, trong thời gian từ 4 đến 8 tuần; sau đó có thể điều trị duy trì với liều 20 mg một lần mỗi ngày.
+ Ðiều trị loét: Uống mỗi ngày một lần 20 mg (trường hợp nặng có thể dùng 40 mg) trong 4 tuần nếu là loét tá tràng, trong 8 tuần nếu là loét dạ dày. Không nên dùng kéo dài hơn thời gian trên
+ Ðiều trị hội chứng Zollinger - Ellison: Mỗi ngày uống một lần 60 mg (20 - 120 mg mỗi ngày); nếu dùng liều cao hơn 80 mg thì chia ra 2 lần mỗi ngày. Liều lượng cần được tính theo từng trường hợp cụ thể và trị liệu có thể kéo dài tùy theo yêu cầu lâm sàng. Không được ngừng thuốc đột ngột.
-                     Tác dụng phụ:
Toàn thân: Nhức đầu, buồn ngủ, chóng mặt.
 Tiêu hóa: Buồn nôn, nôn, đau bụng, táo bón, chướng bụng.

     Lansoprazole (Bivilans; Bronpump; Daclansec 30mg)
-                     Dạng bào chế: Viên nang giải phóng chậm (chứa hạt bao, tan trong ruột): 15 mg, 30 mg.
-                     Cơ chế: Lansoprazol liên kết không thuận nghịch với H+/K+ ATPase là một hệ thống enzym có trên bề mặt tế bào thành dạ dày
Lansoprazol có thể ngăn chặn Helicobacter pylori ở người loét dạ dày - tá tràng bị nhiễm xoắn khuẩn này. Nếu phối hợp với một hoặc nhiều thuốc chống nhiễm khuẩn (như amoxicilin, clarithromycin), lansoprazol có thể có hiệu quả trong việc tiệt trừ viêm nhiễm dạ dày do H. pylori.
-                     Liều dùng:
+ Viêm thực quản có trợt loét: Liều người lớn thường dùng 30 mg, 1lần/ngày, trong 4 - 8 tuần. Có thể dùng thêm 8 tuần nữa, nếu chưa khỏi.
+ Loét dạ dày: 15 tới 30 mg, 1 lần/ngày, dùng trong 4 - 8 tuần. Nên uống vào buổi sáng trước bữa ăn sáng.
+Loét tá tràng: 15 mg, 1 lần/ngày, dùng trong 4 tuần hoặc đến khi khỏi bệnh.
-                     Dùng phối hợp với amoxicilin và clarithromycin trong điều trị nhiễm H. pylori ở người bệnh loét tá tràng thể hoạt động
-                     Tác dụng phụ:Các phản ứng phụ thường gặp nhất với lansoprazol là ở đường tiêu hóa như ỉa chảy, đau bụng, ngoài ra một số người bệnh có đau đầu, chóng mặt

-                     Tương tác: Lansoprazol được chuyển hóa nhờ hệ enzym cytochrom P450, nên tương tác với các thuốc khác được chuyển hóa bởi cùng hệ enzym này. Do vậy, không nên dùng lansoprazol cùng với các thuốc khác cũng được chuyển hóa bởi cytochrom P450.






BÀI TẬP: YÊU CẦU NHÂN LỰC ĐỐI VỚI NHÀ THUỐC

A.    YÊU CẦU NHÂN LỰC ĐỐI VỚI NHÀ THUỐC
-           Bán lẻ: 1 nhân lực/ 8h (luật lao động)
-           Chuẩn bị thuốc: 1 nhân lực/ 8h
-           Vệ sinh nhà thuốc: 0.5 nhân lực
-           Bảo quản, kiểm tra v.v: 0.5 nhân lực
Tổng cộng:   ≥ 3 nhân lực/ nhà thuốc.
→ CÁCH GIẢI QUYẾT
Tuyển thêm 1 dược tá
·         TUYỂN DƯỢC TÁ
Công việc bán thuốc làm việc 12h/ ngày:
-           Sáng: 7h-11h
-          Chiều: 14h-22h
Kỹ năng công việc:
-          Nhanh nhẹn, cần thận, siêng năng, trung thực
-          Biết đọc toa thuốc, tên thuốc
Lương: 2 triệu/ tháng (bao ăn)
B.     YÊU CẦU ĐỐI VỚI NHÂN VIÊN NHÀ THUỐC
1.      Tất cả nhân viên đều phải
-           được đào tạo về GPP và các qui chế dược liên quan đến lĩnh vực bán lẻ thuốc
-          có đủ sức khỏe
-          không đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự và không đang bị xử lý kỷ luật liên quan đến chuyên môn.
2.      Chủ nhà thuốc hay người phụ trách chuyên môn của nhà thuốc phải có chứng chỉ hành nghề theo quy định của pháp lệnh hành nghề y dược tư nhân và pháp luật hiện hành
3.      Các nhân viên nhà thuốc (Bán thuốc, bảo quản, quản lý chất lượng) phải có
-          bằng cấp chuyên môn về dược,
-          có thâm niên thực hành tương ứng với công việc được giao
→ CÁCH GIẢI QUYẾT

Cùng dược tá tham gia lớp tập huấn thực hành tốt nhà thuốc (GPP) cho người hành nghề  do phòng Quản lý dịch vụ Y tế (Sở Y tế TP.HCM) phối hợp với Hội Dược học tổ chức

(30) Chương trình y tế quốc gia

(29) Tổ chức và quản lý y tế

(28) Đông dược y học cổ truyền

(27) Châm cứu y học cổ truyền

(26) Bệnh học y học cổ truyền